Tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu thuộc vùng Đông Nam Bộ, nằm trong vùng trọng điểm kinh tế phía Nam, lãnh thổ của tỉnh gồm hai phần: Đất liền và hải đảo. Bà Rịa - Vũng Tàu có diện tích tự nhiên là 1.982,56 km², dân số 1.197.318 người, 322.698 hộ dân; hộ nghèo, hộ cận nghèo theo chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn 2022 - 2025 là 6.589 hộ, chiếm tỉ lệ 2,04% tổng số hộ dân, trong đó, hộ nghèo theo chuẩn quốc gia 1.278 hộ, chiếm 0,4%; hộ cận nghèo theo chuẩn quốc gia 1.533 hộ, chiếm 0,48%; hộ nghèo theo chuẩn tỉnh 3.778 hộ, chiếm 1,17%. Trong những năm qua, nhờ được tiếp cận nguồn vốn tín dụng chính sách xã hội, đời sống vật chất, tinh thần của hộ nghèo và các đối tượng chính sách khác trong tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu đã có những chuyển biến, thay đổi rõ rệt.

1. Hiệu quả sử dụng vốn tín dụng chính sách xã hội

Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) Chi nhánh tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu được thành lập tại Quyết định số 63/QĐ-HĐQT ngày 14/01/2003 của Chủ tịch Hội đồng quản trị NHCSXH với nhiệm vụ được giao là thực hiện chính sách tín dụng đối với hộ nghèo và các đối tượng chính sách khác trên địa bàn theo Nghị định số 78/2002/NĐ-CP ngày 04/10/2002 của Chính phủ. Trong suốt 20 năm qua, NHCSXH Chi nhánh tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu luôn đóng vai trò quan trọng và là công cụ chủ lực trong việc phối hợp với các sở, ban, ngành, đoàn thể, chính quyền địa phương hỗ trợ hộ nghèo và các đối tượng chính sách khác vay vốn sản xuất, kinh doanh, tạo việc làm, góp phần thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững, xây dựng nông thôn mới.

Cán bộ NHCSXH hướng dẫn các hộ gia đình vay vốn tín dụng chính sách xã hội tại Điểm giao dịch xã Hòa Long, thành phố Bà Rịa, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu

Qua 20 năm thành lập và hoạt động, từ 03 chương trình được bàn giao ban đầu, đến nay, NHCSXH Chi nhánh tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu đang thực hiện cho vay 13 chương trình tín dụng chính sách xã hội với tổng nguồn vốn tính đến ngày 31/12/2022 là 4.255.749 triệu đồng, tăng 485.171 triệu đồng so với năm 2021 và tăng 1.811.378 so với năm 2018. Trong đó, nguồn vốn Trung ương là 2.323.881 triệu đồng, tăng 302.162 triệu đồng so với năm 2021 và tăng 902.049 triệu đồng so với năm 2018, chiếm 54,06% tổng nguồn vốn; nguồn vốn nhận ủy thác địa phương 1.447.351 triệu đồng, tăng 203.391 triệu đồng so với năm 2021 và tăng 712.921 triệu đồng so với năm 2018, chiếm 34,01% tổng nguồn vốn; nguồn vốn huy động Trung ương cấp bù lãi suất là 484.517 triệu đồng, giảm 20.382 triệu đồng so với năm 2021 và tăng 196.408 triệu đồng so với năm 2018, chiếm 11,38% tổng nguồn vốn. (Biểu đồ 1)

Biểu đồ 1: Diễn biến nguồn vốn giai đoạn 2018 - 2022

Đơn vị tính: Triệu đồng

Nguồn: NHCSXH Chi nhánh tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu

Tính đến ngày 31/12/2022, tổng dư nợ đạt 3.769.791 triệu đồng cho 74.832 hộ gia đình vay vốn, với 107.281 món vay còn dư nợ; tổng doanh số cho vay đạt 11.171.550 triệu đồng với trên 535.600 lượt hộ nghèo và các đối tượng chính sách khác được vay vốn.

Giai đoạn 2018 - 2022, vốn tín dụng NHCSXH đã giúp hơn 160.750 lượt hộ nghèo chuẩn quốc gia và chuẩn tỉnh thoát nghèo, góp phần xây dựng nông thôn mới trên địa bàn tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu. Nguồn vốn tín dụng ưu đãi của Nhà nước đã được chuyển tải an toàn đến đúng đối tượng thụ hưởng tại 100% xã, phường, thị trấn trong toàn tỉnh; nguồn vốn cho vay tín dụng chính sách xã hội liên tục tăng trưởng, số dư năm sau cao hơn năm trước tạo điều kiện cho người nghèo và các đối tượng chính sách có nhu cầu, đủ điều kiện được tiếp cận vốn tín dụng chính sách thuận lợi, kịp thời, nhờ đó, người nghèo có vốn đầu tư phát triển sản xuất, kinh doanh.

Chất lượng và hiệu quả sử dụng vốn tín dụng chính sách xã hội tại NHCSXH Chi nhánh tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu ngày càng được nâng cao, một hộ vay có thể vay vốn từ nhiều chương trình tín dụng chính sách khác nhau.

Đặc biệt, thông qua việc sử dụng vốn vay của NHCSXH, các hộ nghèo và các đối tượng chính sách khác đã có cách nghĩ, cách làm mới, có nhiều suy nghĩ tích cực trong hoạt động sản xuất, kinh doanh như đầu tư mua thêm trâu bò sinh sản, phát triển trồng trọt, chăn nuôi, mua sắm thêm vật tư sản xuất, kinh doanh dịch vụ nhỏ, mở rộng thêm các mặt hàng để nâng cao thu nhập, từng bước nâng cao đời sống cũng như có khả năng tích lũy thu nhập, tích lũy tiền tiết kiệm để trả nợ lãi, vốn vay ngân hàng.

Tổng dư nợ tăng trưởng bình quân giai đoạn 2018 - 2022 là 14,6%/năm, tổng doanh số cho vay tăng, tỉ lệ tăng trưởng tương đương 17,7%/năm. Tỉ lệ thu hồi nợ đến hạn hằng năm tăng dần từ 97,91% năm 2020, 98,58% năm 2021 và năm 2022 là 98,85%. Tỉ lệ nợ khoanh năm 2022 chỉ chiếm 0,14% trong khi năm 2018 là 0,32%; tỉ lệ nợ quá hạn giảm dần từ 0,06% năm 2018, 0,05% năm 2019, 0,04% năm 2020 và năm 2021 - 2022 chỉ chiếm 0,02% tổng dư nợ (Biểu đồ 2).

Biểu đồ 2. Tỉ lệ nợ quá hạn và nợ khoanh

Đơn vị: %

Nguồn: NHCSXH Chi nhánh tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu

Số hộ dư nợ các chương trình tín dụng và mức độ tăng trưởng của hộ vay hằng năm tăng dần, cụ thể các năm 2020, 2021 tăng thêm trên 1.600 hộ vay, tương ứng tăng trưởng 2,36% và 2,27%, đặc biệt, năm 2022 có 74.832 hộ vay vốn, tăng 2.436 hộ so với năm 2021, tăng 3,36%; dư nợ cho vay bình quân một hộ vay năm 2018 là 23 triệu đồng/hộ vay, đến năm 2022 là 35 triệu đồng/hộ vay. Tỉ lệ thu lãi hằng năm đều đạt 100% kế hoạch dự thu.

Trong 05 năm 2018 - 2022, NHCSXH Chi nhánh tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu đã phối hợp cùng với các cấp hội đoàn thể trong tỉnh, Ban Chỉ đạo các chương trình giảm nghèo tại địa phương thực hiện cho vay hơn 15.780 lượt hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ mới thoát nghèo vay vốn để phát triển chăn nuôi, trồng trọt, nuôi trồng, đánh bắt hải sản, làm muối, kinh doanh dịch vụ và sản xuất, kinh doanh có hiệu quả; giúp cho hơn 9.286 lượt học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn vay vốn để trang trải chi phí học tập tại các trường đại học, cao đẳng, trung cấp, đào tạo nghề,… không để trường hợp học sinh, sinh viên nào bỏ học vì không có khả năng đóng học phí.

Để chuyển tải nguồn vốn tín dụng chính sách đến đúng đối tượng thụ hưởng, đồng thời nâng cao chất lượng tín dụng, tiết giảm chi phí quản lí... NHCSXH Chi nhánh tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu đã thực hiện phương thức cho vay trực tiếp có ủy thác một số nội dung công việc thông qua 04 tổ chức chính trị - xã hội gồm Hội Liên hiệp Phụ nữ, Hội Nông dân, Hội Cựu chiến binh và Đoàn Thanh niên. Đến ngày 31/12/2022, dư nợ ủy thác cho vay các tổ chức chính trị - xã hội đạt 3.744.887 triệu đồng với 74.716 khách hàng còn dư nợ, do 1.616 tổ tiết kiệm và vay vốn (TK&VV) quản lí, chiếm 99,3% tổng dư nợ tín dụng chính sách đang triển khai tại NHCSXH tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu.

Đặc biệt, hằng năm, Ủy ban nhân dân (UBND) tỉnh, các huyện, thị, thành phố của tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu quan tâm chuyển nguồn vốn ủy thác sang NHCSXH để thực hiện cho vay hộ nghèo và các đối tượng chính sách trên địa bàn tỉnh. Ngoài ra, Chi nhánh NHCSXH tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu còn đẩy mạnh huy động vốn từ dân cư, tích cực thu hồi nợ và cùng với nguồn vốn được bổ sung hằng năm để cho vay quay vòng và bổ sung tăng thêm số hộ vay vốn nhằm đáp ứng nhu cầu vay vốn cho hộ nghèo và các đối tượng chính sách.

Thông qua hoạt động ủy thác cho vay của NHCSXH, người dân được nâng cao nhận thức về chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, có cơ hội được tiếp cận nguồn vốn ưu đãi, được tư vấn cách sử dụng vốn, được học tập, nâng cao kiến thức về khoa học kĩ thuật, được tập huấn kĩ thuật sản xuất, chuyển giao ứng dụng khoa học trong sản xuất, được nghe phổ biến kiến thức, trao đổi kinh nghiệm về sản xuất và tiêu thụ sản phẩm… Qua đó, ý thức hộ nghèo được nâng lên và thay đổi rõ rệt, không còn ỷ lại và trông chờ vào Nhà nước cho không như trước đây mà tích cực lao động sản xuất, sử dụng vốn vay đúng mục đích, phát huy hiệu quả các nguồn vốn cho vay. Hơn nữa, trong quá trình sử dụng vốn vay, người nghèo và các đối tượng chính sách còn có cơ hội gặp gỡ trao đổi, đề xuất nhu cầu, nguyện vọng cũng như mong muốn tiếp tục vay vốn ưu đãi để phát triển sản xuất, tự tạo việc làm, giúp ổn định chính trị, an ninh trật tự, tạo đà cho kinh tế - xã hội của địa phương phát triển.

Cùng với đó, các tổ TK&VV được thành lập theo địa bàn thôn, xóm… giúp cho các thành viên trong tổ tương trợ, giúp đỡ, giám sát lẫn nhau trong việc sử dụng vốn vay và trả nợ; các chương trình tín dụng ưu đãi được thực hiện công khai, dân chủ theo đúng quy định của Nhà nước. Việc thành lập các điểm giao dịch tại xã, phường, thị trấn đã tạo điều kiện thuận lợi cho người dân tiếp cận thuận lợi hơn với NHCSXH trong việc vay vốn, trả nợ, trả lãi vay cho ngân hàng.

Bên cạnh đó, công tác thông tin, tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng được quan tâm đẩy mạnh, đổi mới và đa dạng các hình thức truyền thông về các chương trình tín dụng chính sách xã hội, quy trình nghiệp vụ, chế độ của Nhà nước về cho vay hộ nghèo và các đối tượng chính sách đã giúp người dân và các cấp, các ngành nắm bắt được kịp thời chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước, quyền lợi và nghĩa vụ của người dân trong việc vay vốn tín dụng chính sách xã hội.

Nguồn vốn tín dụng chính sách xã hội trong thời gian qua đã góp phần làm thay đổi tình hình hộ nghèo tại địa phương, giảm tỉ lệ hộ nghèo, hộ cận nghèo, tạo việc làm cho người lao động và thay đổi diện mạo nông thôn một cách nhanh chóng. Đồng thời, hoạt động tín dụng chính sách trực tiếp góp phần hạn chế tình trạng cho vay nặng lãi ở nông thôn, từng bước làm chuyển biến nhận thức của hộ nghèo, giúp các đối tượng thay đổi tập quán sản xuất, xóa bỏ tự ti, mặc cảm, vươn lên thoát nghèo; cải thiện các điều kiện sinh hoạt cộng đồng; tăng chất lượng đời sống sinh hoạt chính trị - xã hội, góp phần thực hiện thắng lợi mục tiêu giảm nghèo bền vững và xây dựng nông thôn của địa phương.

Hiệu quả sử dụng vốn tín dụng ưu đãi của Chính phủ từ những hộ nghèo trên địa bàn tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu là minh chứng cho thấy vai trò quan trọng của tín dụng chính sách xã hội đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh; là “điểm sáng” và là một trong những “trụ cột” trong các chính sách giảm nghèo, giải quyết việc làm, an sinh xã hội và xây dựng nông thôn mới trên địa bàn tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được vẫn tồn tại một số hạn chế như: Nguồn vốn cho vay một số chương trình còn hạn chế: Nguồn vốn nước sạch và vệ sinh môi trường, giải quyết việc làm, duy trì và mở rộng việc làm nên việc phân bổ nguồn vốn cho vay vẫn chưa đáp ứng kịp thời nhu cầu vay vốn; dư nợ các chương trình tín dụng phục vụ đời sống, sinh hoạt còn thấp: Cho vay chương trình nhà ở xã hội theo Nghị định số 100/2015/NĐ-CP ngày 20/10/2015 của Chính phủ năm 2022 chỉ đạt 3,7% tổng dư nợ, cho vay học sinh, sinh viên chiếm 5,3% tổng dư nợ, cho vay nước sạch và vệ sinh môi trường chiếm 16,2% tổng dư nợ; nợ khoanh còn cao dẫn tới chất lượng tín dụng chưa ổn định, tiềm ẩn nguy cơ rủi ro gây ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng vốn vay của khách hàng; một vài nơi thực hiện ủy thác cho vay của Hội cấp xã, công tác kiểm tra, giám sát còn hạn chế, chưa thường xuyên, một số tổ TK&VV hoạt động chưa hiệu quả; một số trường hợp hộ vay không còn ở địa phương do đi làm ăn xa hoặc chuyển đi khỏi địa phương gây khó khăn trong công tác xử lí nợ.

2. Giải pháp nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tín dụng chính sách xã hội

Trong năm 2023, NHCSXH Chi nhánh tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu tiếp tục tổ chức triển khai thực hiện có hiệu quả hoạt động tín dụng chính sách xã hội đảm bảo kịp thời, đáp ứng được nhu cầu, nguyện vọng của nhân dân trên địa bàn tỉnh; phát huy tốt hơn nữa vai trò của tín dụng chính sách xã hội đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh. Theo đó, phấn đấu 100% hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ mới thoát nghèo và các đối tượng chính sách khác có nhu cầu và đủ điều kiện được vay vốn ưu đãi kịp thời; kế hoạch huy động vốn thị trường, kế hoạch nguồn vốn ủy thác đầu tư địa phương đạt 100%; tăng trưởng dư nợ nguồn vốn Trung ương và địa phương đạt từ 99,95% trở lên; tỉ lệ nợ quá hạn dưới 1% tổng dư nợ. Phối hợp Sở Lao động - Thương binh và Xã hội tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu và các cơ quan, đơn vị thông qua vay vốn giúp tạo việc làm mới và ổn định việc làm từ 7.000 - 10.000 người lao động/năm; phấn đấu, duy trì đạt trên 70% xã không có nợ quá hạn.

Để thực hiện tốt những mục tiêu trên và nâng cao hơn nữa hiệu quả sử dụng vốn tín dụng chính sách xã hội trên địa bàn, NHCSXH Chi nhánh tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu cần tập trung thực hiện tốt một số giải pháp sau:

Một là, tăng cường công tác tham mưu để thu hút nguồn vốn thực hiện tín dụng chính sách xã hội

NHCSXH Chi nhánh tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu phối hợp các sở, ban, ngành, đoàn thể, UBND các huyện, thị, thành phố trong tỉnh triển khai thực hiện có hiệu quả Kế hoạch số 215/KH-UBND ngày 31/12/2021 của UBND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu về việc thực hiện Quyết định số 1630/QĐ-TTg ngày 28/9/2021 của Thủ tướng Chính phủ ban hành Kế hoạch triển khai Chỉ thị số 40-CT/TW ngày 22/11/2014 của Ban Bí thư Trung ương Đảng về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với tín dụng chính sách xã hội và Kết luận số 06-KL/TW ngày 10/6/2021 về tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 40-CT/TW; tăng cường phối hợp, triển khai và kí biên bản thống nhất về việc thực hiện cho vay vốn phát triển sản xuất và xây dựng nhà ở cho đồng bào dân tộc thiểu số bằng nguồn vốn ngân sách địa phương theo Nghị quyết số 108/NQ-HĐND ngày 10/12/2021 của Hội đồng nhân dân (HĐND) tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu giai đoạn 2022 - 2025; phối hợp với Sở Lao động - Thương binh và Xã hội, Sở Tài chính, Sở Kế hoạch và Đầu tư xây dựng kế hoạch nhu cầu vốn hằng năm trình UBND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu bố trí vốn bổ sung để thực hiện cho vay hộ nghèo theo chuẩn tỉnh, cho vay hỗ trợ việc làm, duy trì và mở rộng việc làm theo Kế hoạch của UBND tỉnh về thực hiện Chương trình mục tiêu giảm nghèo bền vững hằng năm và Nghị quyết số 109/NQ-HĐND ngày 10/12/2021 của HĐND tỉnh phê duyệt Chương trình giảm nghèo bền vững giai đoạn 2022 - 2025 trên địa bàn tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu. Đặc biệt, tiếp tục phối hợp các sở, ban, ngành, các cơ quan, đơn vị tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu tham mưu về việc ủy thác Quỹ phát triển nhà ở xã hội sang NHCSXH quản lí và sử dụng nguồn vốn ngân sách tỉnh ủy thác để cho vay phát triển nhà ở xã hội.

Hằng năm, báo cáo NHCSXH Việt Nam để có kế hoạch điều chỉnh tăng, giảm nguồn vốn các chương trình tín dụng phù hợp; phối hợp các sở, ban, ngành tham mưu UBND, HĐND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu xem xét bố trí, bổ sung nguồn vốn ngân sách địa phương ủy thác sang NHCSXH cho vay hộ nghèo chuẩn tỉnh, cho vay hỗ trợ việc làm, duy trì và mở rộng việc làm để ổn định phát triển kinh tế - xã hội tại địa phương. Đồng thời, tích cực thực hiện huy động nguồn vốn từ các tổ chức kinh tế, đoàn thể, cá nhân và tổ TK&VV đảm bảo đạt 100% chỉ tiêu được giao.

Hai là, tăng cường triển khai thực hiện tốt các chương trình tín dụng chính sách xã hội trên địa bàn tỉnh

NHCSXH Chi nhánh tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu phối hợp các sở, ban, ngành, các cơ quan đơn vị, liên quan và địa phương triển khai có hiệu quả các chương trình tín dụng chính sách xã hội đến với mọi người dân, đặc biệt phối hợp triển khai nâng mức đầu tư cho vay tối đa đối với những hộ sản xuất, kinh doanh có hiệu quả, thu hút và giải quyết thêm việc làm mới để nâng cao hiệu quả sử dụng vốn, đảm bảo thoát nghèo bền vững, giải quyết việc làm, phát triển nông thôn mới.

Phối hợp Hội đoàn thể thực hiện điều tra, rà soát đối tượng vay vốn chương trình học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn, đảm bảo 100% học sinh, sinh viên có nhu cầu, đủ điều kiện được tiếp cận vốn vay theo quy định; phối hợp với Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu, UBND cấp xã khảo sát nhu cầu vốn vay chương trình nước sạch và vệ sinh môi trường nông thôn, đảm bảo trên 90% dân số tại các xã được tiếp cận vốn vay từ chương trình; tham mưu, phối hợp triển khai, rà soát nhu cầu vốn vay mua, thuê mua, cải tạo, sửa chữa nhà để ở, nắm chắc danh sách hộ có nhu cầu vay vốn đã và đang cấp phép xây dựng nhà ở tại địa phương để tư vấn, hướng dẫn thủ tục cho vay.

Ba là, tăng cường tham mưu cho hoạt động của Ban đại diện Hội đồng quản trị các cấp

Tham mưu Ban đại diện Hội đồng quản trị NHCSXH cấp tỉnh, cấp huyện thực hiện tốt công tác chỉ đạo, điều hành hoạt động tín dụng chính sách xã hội trên địa bàn; kịp thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc trong quá trình hoạt động tín dụng chính sách xã hội; chỉ đạo Trưởng thôn, ấp, khu phố thực hiện tốt việc quản lí vốn tín dụng chính sách từ khâu nhận chỉ tiêu phân bổ vốn đến tổ chức giám sát bình xét cho vay tại tổ TK&VV; lồng ghép các chương trình, dự án phát triển kinh tế - xã hội, các hoạt động khuyến nông, khuyến lâm, chuyển giao công nghệ với hoạt động cho vay của NHCSXH; theo dõi, giúp đỡ người vay vốn sử dụng vốn đúng mục đích, có hiệu quả; đôn đốc người vay trả nợ, trả lãi ngân hàng đầy đủ, đúng hạn.

Bốn là, tăng cường công tác đào tạo, ứng dụng kết quả nghiên cứu khoa học

Chủ động, phối hợp rà soát danh sách cán bộ quy hoạch để đề xuất tham dự các lớp đào tạo kĩ năng lãnh đạo, quản lí do Trung ương tổ chức, đề xuất các cán bộ, nhân viên nghiệp vụ để tham dự các lớp tập huấn, đào tạo nghiệp vụ mới, nghiệp vụ chuyên sâu đảm đương nhiệm vụ, qua đó, góp phần nâng cao hiệu quả quản lí và sử dụng vốn tín dụng chính sách xã hội. Đồng thời, tham mưu UBND các cấp có kế hoạch và lộ trình đào tạo cán bộ Hội, cán bộ Ban quản lí tổ TK&VV đủ năng lực, trình độ, phát huy vai trò cầu nối và giám sát trong vay vốn, sử dụng vốn, đáp ứng yêu cầu khi triển khai dịch vụ, sản phẩm mới của NHCSXH như Internet Banking, Mobile Banking...

Phát huy ứng dụng các đề tài, sáng kiến về lĩnh vực nguồn vốn, tín dụng, tin học để áp dụng, sử dụng phần mềm Thông tin báo cáo để tra cứu thông tin, theo dõi đánh giá, phân tích các chỉ số: Doanh số cho vay, thu nợ, số lượt hộ vay trên quy mô dân số, mức cho vay, dư nợ cho vay bình quân, chỉ tiêu kế hoạch tín dụng, tỉ lệ tăng trưởng dư nợ, nợ quá hạn, số dư huy động tiết kiệm... từ đó đưa ra những biện pháp hiệu quả để không ngừng nâng cao hiệu quả cho vay.

Năm là, nâng cao trách nhiệm của cán bộ tín dụng quản lí địa bàn

Cán bộ tín dụng làm tốt công tác tham mưu cho Chủ tịch UBND cấp xã là thành viên Ban đại diện Hội đồng quản trị NHCSXH trong việc xây dựng kế hoạch, tổ chức thực hiện kế hoạch tín dụng trên địa bàn. Phối hợp với hội đoàn thể, tổ TK&VV rà soát, bổ sung đầy đủ thông tin của khách hàng. Nắm chắc danh sách nợ đến hạn hằng tháng của từng tổ TK&VV, từng hội đoàn thể, từng xã để có kế hoạch thu nợ phù hợp và quan tâm đến công tác đào tạo, củng cố, nâng cao hoạt động của hội đoàn thể nhận ủy thác, tổ TK&VV. Đôn đốc hội đoàn thể nhận ủy thác, ban quản lí tổ TK&VV thực hiện đầy đủ nội dung công việc được ủy thác, ủy nhiệm. Bên cạnh đó, thường xuyên tự học tập nâng cao trình độ nghiệp vụ về chuyên môn, kiến thức xã hội, kiến thức sản xuất để tuyên truyền, hướng dẫn cho người vay nắm bắt được chủ trương, chính sách của Nhà nước về tín dụng chính sách xã hội.

Sáu là, tăng cường công tác thông tin, truyền thông

Phối hợp các cơ quan báo chí, đài phát thanh và truyền hình Trung ương và địa phương đẩy mạnh tuyên truyền về hiệu quả tín dụng chính sách xã hội, các mô hình sản xuất - kinh doanh hiệu quả; kịp thời công khai các chủ trương, chính sách mới và kết quả thực hiện tín dụng chính sách xã hội, niêm yết công khai danh sách khách hàng vay vốn, các thông tin chính sách tín dụng tại các điểm giao dịch xã nhằm phát huy vai trò giám sát của chính quyền và nhân dân trong việc thực hiện tín dụng chính sách xã hội tại địa phương.

Bảy là, tăng cường hoạt động của Hội đoàn thể và Ban quản lí tổ TK&VV

Các tổ chức chính trị - xã hội kết hợp với các ban, ngành liên quan tăng cường các dịch vụ tư vấn hỗ trợ các hộ vay trong sản xuất, kinh doanh với nội dung sát với tình hình thực tế của từng địa phương. Lựa chọn, nhân rộng cách làm hay, các gương điển hình tiêu biểu, các mô hình sản xuất hiệu quả để hộ nghèo và các đối tượng chính sách khác học tập, làm theo.

Ban quản lí tổ TK&VV thường xuyên duy trì sinh hoạt tổ theo định kì, qua đó, tuyên truyền, vận động hộ vay có ý thức, trách nhiệm trong việc trả nợ vay, thực hiện nghĩa vụ trả lãi hằng tháng và trả nợ theo đúng thỏa thuận với ngân hàng, gửi tiền tích lũy vốn để thực hiện trả nợ phân kì; thực hiện nghiêm túc công tác bình xét cho vay, đảm bảo đúng đối tượng, đúng quy trình, thủ tục, mức vay phù hợp; chú trọng xét nâng mức đầu tư đối với các hộ nghèo và người lao động vay vốn sản xuất, kinh doanh hiệu quả, có dự án khả thi, có uy tín.

3. Một số kiến nghị, đề xuất

Đối với NHCSXH Trung ương: Xem xét, nghiên cứu sửa đổi, bổ sung và cân đối một phần phí dịch vụ ủy thác theo quy định của Thủ tướng Chính phủ để chi hỗ trợ cho Trưởng thôn, ấp, khu phố; xem xét, cân đối bổ sung thêm nguồn vốn Trung ương chương trình cho vay hỗ trợ việc làm, duy trì và mở rộng việc làm cho NHCSXH tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu.

Đối với cấp ủy, chính quyền, Ban đại diện Hội đồng quản trị các cấp trong tỉnh: Thường xuyên quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo đối với hoạt động tín dụng chính sách xã hội; tiếp tục chỉ đạo thực hiện tốt Chỉ thị số 40-CT/TW, Kết luận số 06-KL/TW của Ban Bí thư Trung ương Đảng, Quyết định số 401/QĐ-TTg và Quyết định số 1630/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ nhằm hỗ trợ, tạo điều kiện cho hoạt động tín dụng chính sách xã hội trên địa bàn. Hằng năm, tiếp tục cân đối nguồn vốn ngân sách địa phương ủy thác sang NHCSXH để cho vay hộ nghèo theo chuẩn tỉnh, hộ mới thoát nghèo, cho vay hỗ trợ việc làm, duy trì và mở rộng việc làm và các đối tượng chính sách khác theo các đề án, kế hoạch, chương trình mục tiêu giảm nghèo bền vững, tạo việc làm, hỗ trợ nhà ở, phát triển nông thôn mới của tỉnh; tiếp tục chỉ đạo lồng ghép hoạt động tín dụng chính sách xã hội với việc thực hiện chính sách khuyến nông, lâm, ngư nghiệp, chuyển giao khoa học kĩ thuật, đào tạo nghề, xây dựng mô hình sản xuất theo chuỗi giá trị, góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng vốn vay.

Đối với các tổ chức chính trị - xã hội và các sở, ban, ngành tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu: Nghiên cứu, đề xuất các nguồn vốn cho hoạt động chính sách, an sinh xã hội từ ngân sách nhà nước, nguồn vốn có tính chất từ thiện và các nguồn vốn hợp pháp khác, các nguồn vốn tài trợ của các tổ chức có mục tiêu dự án liên quan tới các chương trình: Giảm nghèo, tạo việc làm, bảo vệ môi trường, phát triển nhà ở xã hội, tài chính vi mô (nếu có),… ưu tiên chuyển sang NHCSXH cho vay; đồng thời, tạo điều kiện tối đa cho NHCSXH tiếp cận để tạo lập nguồn vốn lãi suất thấp theo hướng ổn định, lâu dài, bền vững. Kiện toàn, củng cố và nâng cao chất lượng hoạt động của Ban đại diện Hội đồng quản trị NHCSXH; phát huy vai trò, trách nhiệm của các thành viên Ban đại diện trong công tác chỉ đạo hoạt động tín dụng chính sách xã hội.

Hội Nông dân, Hội Liên hiệp Phụ nữ, Hội Cựu chiến binh, Đoàn Thanh niên cần tiếp tục thực hiện đầy đủ và hiệu quả công tác nhận ủy thác với NHCSXH. Xây dựng và nhân rộng các mô hình sản xuất, kinh doanh điển hình, giúp nhau thoát nghèo và làm giàu chính đáng; làm tốt công tác khuyến nông, trợ giúp kiến thức khoa học kĩ thuật, thông tin thị trường… để hộ nghèo và các đối tượng chính sách khác có thể tiếp cận và ứng dụng kĩ thuật mới vào hoạt động sản xuất một cách hiệu quả. Bên cạnh đó, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, hướng dẫn hộ vay sử dụng nguồn vốn đúng mục đích, đạt hiệu quả; tăng cường công tác kiểm tra, giám sát đối với hoạt động tín dụng chính sách tại cơ sở, hoạt động ủy thác của các tổ chức chính trị - xã hội, hoạt động của tổ TK&VV, tình hình sử dụng vốn của người vay.

ThS. Võ Văn Hoàng
Phó Giám đốc NHCSXH Chi nhánh tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu