Phát triển hệ sinh thái số thông minh trong kỷ nguyên mới

Dưới sự chỉ đạo của NHNN, Thời báo Ngân hàng và Vụ Thanh toán phối hợp cùng một số đơn vị liên quan tổ chức Sự kiện Chuyển đổi số ngành Ngân hàng năm 2025 với chủ đề “Hệ sinh thái số thông minh trong kỷ nguyên mới”. Đây là lần thứ 4 Sự kiện được tổ chức.

Người dân và doanh nghiệp là trung tâm chuyển đổi số ngành Ngân hàng

Phát biểu khai mạc Họp báo, bà Lê Thị Thúy Sen - Tổng Biên tập Thời báo Ngân hàng cho biết, Tổng Bí thư Tô Lâm đã chỉ rõ “Bộ tứ trụ cột” để giúp Việt Nam cất cánh trong thời gian tới, đó là: Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Nghị quyết số 59-NQ/TW ngày 24/01/2025 của Bộ Chính trị về Hội nhập quốc tế trong tình hình mới; Nghị quyết số 66-NQ/TW ngày 30/4/2025 về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới; Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 04/5/2025 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân.

Bà Lê Thị Thúy Sen - Tổng Biên tập Thời báo Ngân hàng phát biểu khai mạc Họp báo

Theo bà Lê Thị Thúy Sen, Nghị quyết số 57-NQ/TW là một trong bốn trụ cột thể chế nền tảng, có ý nghĩa chiến lược nhằm thúc đẩy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Chính vì vậy, với vai trò là một trong những ngành đi đầu, tiên phong trong quá trình chuyển đổi số quốc gia, trong thời gian qua, ngành Ngân hàng đã đẩy mạnh tiến trình này. Việc tổ chức sự kiện năm nay với chủ đề “Hệ sinh thái số thông minh trong kỷ nguyên mới” chính là minh chứng cho quyết tâm ấy. Chủ đề này không chỉ bám sát tinh thần chỉ đạo của Đảng và Chính phủ, mà còn thể hiện rõ thông điệp, ngành Ngân hàng lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm, thúc đẩy ứng dụng các sản phẩm, dịch vụ đổi mới sáng tạo, phát triển hệ sinh thái số thông minh, kết nối liên thông và an toàn, hướng tới mục tiêu chuyển đổi số toàn dân, toàn diện, toàn trình để tăng tốc, bứt phá phát triển kinh tế số.

Nói về những điểm đặc biệt trong Sự kiện Chuyển đổi số ngành Ngân hàng năm nay, bà Lê Thị Thúy Sen cho biết, sự kiện được tổ chức tại không gian mới đó là Văn phòng Chính phủ. Tại đây, 19 gian hàng sẽ trưng bày những thành quả, công nghệ chuyển đổi số mới nhất của các TCTD, doanh nghiệp công nghệ. Đáng chú ý, một bài trình bày đặc biệt đến từ lãnh đạo Vụ Thanh toán cùng một số lãnh đạo ngân hàng thương mại (NHTM) sẽ đem đến bức tranh toàn cảnh về thành tựu chuyển đổi số, thanh toán không dùng tiền mặt, kết nối - chia sẻ dữ liệu mở, xây dựng hệ sinh thái dữ liệu liên ngành.

Ông Phạm Anh Tuấn - Vụ trưởng Vụ Thanh toán, NHNN thông tin về những kết quả trong hoạt động chuyển đổi số của ngành Ngân hàng

Tại buổi Họp báo, ông Phạm Anh Tuấn - Vụ trưởng Vụ Thanh toán, NHNN thông tin về những kết quả trong hoạt động chuyển đổi số của ngành Ngân hàng với nhiều thành quả đáng khích lệ, đóng góp vào sự phát triển chung của nền kinh tế. Cụ thể:

NHNN không ngừng hoàn thiện hành lang pháp lý nhằm thúc đẩy hoạt động chuyển đổi số. Hạ tầng phục vụ chuyển đổi số ngành Ngân hàng luôn được chú trọng đầu tư, nâng cấp, phát triển. Nhiều sản phẩm, dịch vụ ngân hàng thân thiện giàu tiện ích, đem lại giá trị thiết thực đáp ứng tốt nhu cầu đa dạng của khách hàng. Nhiều nghiệp vụ cơ bản đã được số hóa 100% (tiền gửi tiết kiệm, tiền gửi có kỳ hạn, mở và sử dụng tài khoản thanh toán, mở thẻ ngân hàng, ví điện tử, chuyển tiền, cho vay...). Nhiều tổ chức tín dụng (TCTD) tại Việt Nam có tỉ lệ trên 90% giao dịch thực hiện trên kênh số. Đến nay, có hơn 87% người Việt Nam trưởng thành có tài khoản ngân hàng, thanh toán không dùng tiền mặt tăng trưởng tích cực.

Công tác đảm bảo an ninh, an toàn luôn được chú trọng. NHNN cũng thường xuyên phối hợp với các bộ, ngành, cơ quan triển khai các biện pháp trong đảm bảo an ninh an toàn hoạt động ngân hàng; tăng cường truyền thông, giáo dục tài chính nhằm góp phần nâng cao kiến thức, kỹ năng cho khách hàng trong tiếp cận và sử dụng dịch vụ ngân hàng trên nền tảng số, qua đó giúp người dân, doanh nghiệp khai thác tối đa tiềm năng, lợi ích của thanh toán số.

Ông Đoàn Thanh Hải - Phó Cục trưởng Cục Công nghệ thông tin, NHNN phát biểu tại Họp báo

Về phía các TCTD, ông Trần Công Quỳnh Lân - Phó Tổng Giám đốc NHTM cổ phần Công thương Việt Nam (VietinBank) thông tin, tất cả các ngân hàng đều tích cực đẩy mạnh phát triển hệ sinh thái của riêng mình. Riêng VietinBank với quan điểm, dịch vụ ngân hàng phải đảm bảo thuận tiện nhất cho khách hàng, truy cập các dịch vụ mọi lúc mọi nơi, đáp ứng nhu cầu hàng ngày của khách hàng tốt nhất. Chính vì vậy, ngân hàng có mạng lưới hệ sinh thái hơn 2.400 doanh nghiệp trải dài nhiều lĩnh vực khác nhau từ tài chính - ngân hàng, đầu tư về bảo hiểm, sức khoẻ, du lịch, mua sắm, giải trí. Mục tiêu hướng tới đó là khách hàng sử dụng ứng dụng VietinBank để thanh toán và trải nghiệm các dịch vụ tài chính ngân hàng tại các hệ thống, các nhà cung cấp khác và ngược lại khi khách hàng sử dụng hệ sinh thái khác có thể liên kết với ngân hàng. “Vừa rồi VietinBank được ghi nhận là ngân hàng có hệ sinh thái mở và hệ thống ngân hàng mở Open Banking tốt nhất”, ông Trần Công Quỳnh Lân cho biết.

Ông Phan Thanh Sơn - Phó Tổng Giám đốc NHTM cổ phần Kỹ thương Việt Nam (Techcombank) chia sẻ, Techcombank đã và đang triển khai hệ sinh thái tài chính số thông minh dịch vụ tài chính chuyên dùng cho các cá nhân và doanh nghiệp. Hệ sinh thái này được xây dựng để mang lại trải nghiệm liền mạch tối ưu cho khách hàng thông qua các công nghệ hiện đại mà ngân hàng đã đầu tư trong 5 năm qua. Trong thời gian tới, Techcombank sẽ đưa ra các gói sản phẩm mang tính cá nhân cao, áp dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo. Với hệ sinh thái, Techcombank mở rộng đi theo nhu cầu chính của cá nhân và doanh nghiệp từ nhu cầu nhà ở, tiêu dùng… Ngoài ra, ngân hàng cũng tích hợp tiện ích thanh toán với các tiện ích khác của khách hàng như mua trả góp, tích điểm thường xuyên để không chỉ mang lại những trải nghiệm cá nhân tốt mà còn tận dụng voucher giảm giá cho khách hàng. Trong việc mở rộng mạng lưới thông qua hệ sinh thái nhiều doanh nghiệp, giúp các khách hàng cá nhân tiếp cận dịch vụ tài chính ngân hàng trên mọi miền đất nước.

Bà Phùng Thị Hải Yến - Phó Tổng Giám đốc NHTM cổ phần Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) cũng cho biết thêm, Vietcombank có chiến lược trở thành ngân hàng Việt Nam được khách hàng ưu thích nhất. Với mục tiêu trên, ngay từ rất sớm Vietcombank đã triển khai hệ sinh thái số thông minh gia tăng trải nghiệm cho khách hàng. Triển khai các dịch vụ này, Vietcombank đã kết hợp cùng các đơn vị đối tác cung ứng dịch vụ trải nghiệm liền mạch cho khách hàng từ các dịch vụ truyền thống như tài chính - ngân hàng cho đến hành chính công là những dịch vụ được ưu tiên, ngoài ra còn có các dịch vụ như bảo hiểm y tế, tiêu dùng khác.

Trong việc khai thác hệ sinh thái số, Vietcombank đã phối hợp cùng Trung tâm nghiên cứu, ứng dụng dữ liệu dân cư và căn cước công dân của Bộ Công an (Trung tâm RAR) triển khai ứng dụng về cơ sở dữ liệu quốc gia. Gần đây, ngày 22/5/2025, Trung tâm RAR đã ra mắt thí điểm hệ thống chữ ký số từ xa tập trung trên VNeID, Vietcombank đã tiên phong trong việc áp dụng chữ ký số trên ứng dụng VNeID. Từ ngày 27/5/2025, Vietcombank sẽ công bố rộng rãi chữ ký số trong việc giải ngân trực tuyến cho khách hàng, như vậy đối với việc giải ngân khách hàng không phải đến trực tiếp mà vẫn được giải ngân. Tiếp sau đó, Vietcombank sẽ áp dụng ngay vào dịch vụ bảo lãnh trực tuyến, đầu tư trực tuyến… sẽ được ứng dụng chữ ký số thông qua VNeID. “Thông qua chỉ đạo của NHNN và với sự tham gia quyết liệt của Bộ Công an trong việc hoàn thiện cơ sở dữ liệu quốc gia đã tạo nền tảng quan trọng cho ngân hàng ứng dụng dịch vụ số, nâng cao trải nghiệm khách hàng, đảm bảo khách hàng được sử dụng dịch vụ tốt nhất, liền mạch, an toàn.

Chuyển đổi số gắn với an toàn, bảo mật

Tại Họp báo, ông Đoàn Thanh Hải - Phó Cục trưởng Cục Công nghệ thông tin, NHNN cho biết, trong thời gian qua, NHNN đã ban hành nhiều văn bản hướng dẫn về công tác bảo đảm an ninh, an toàn thông tin và phòng chống lừa đảo trực tuyến. Cụ thể như: Thống đốc NHNN ban hành Quyết định số 2345/QĐ-NHNN ngày 18/12/2023 về triển khai các giải pháp an toàn, bảo mật trong thanh toán trực tuyến và thanh toán thẻ ngân hàng, sau đó pháp lý hóa tại Thông tư số 50/2024/TT-NHNN ngày 31/10/2024 quy định về an toàn, bảo mật cho việc cung cấp dịch vụ trực tuyến trong ngành Ngân hàng. Theo đó, các TCTD, trung gian thanh toán phải triển khai khớp đúng thông tin sinh trắc học khách hàng cá nhân qua dữ liệu căn cước công dân (CCCD) gắn chíp, VNeID cho các giao dịch có giá trị lớn hơn 10 triệu đồng hoặc khi tổng giá trị giao dịch/ngày lớn hơn 20 triệu đồng hoặc khi thay đổi thiết bị thực hiện giao dịch Mobile Banking.

NHNN cũng đã ban hành các Thông tư hướng dẫn Nghị định số 52/2024/NĐ-CP ngày 15/5/2024 về hoạt động thanh toán không dùng tiền mặt, trong đó có quy định bắt buộc khách hàng chỉ được rút tiền, thực hiện giao dịch thanh toán bằng phương tiện điện tử khi đã hoàn thành việc đối chiếu, khớp đúng giấy tờ tùy thân và thông tin sinh trắc học với dữ liệu sinh trắc học được lưu trong chíp của thẻ CCCD đã được xác thực chính xác là do cơ quan Công an cấp hoặc thông qua VNeID; hoặc dữ liệu sinh trắc học được thu thập thông qua gặp mặt trực tiếp đối với trường hợp là người nước ngoài không sử dụng danh tính điện tử, người gốc Việt Nam chưa xác định được quốc tịch.

Toàn cảnh Họp báo

Đồng thời, NHNN thường xuyên chỉ đạo các đơn vị trong Ngành triển khai đồng bộ nhiều giải pháp truyền thông để nâng cao nhận thức về an toàn thông tin cho toàn thể cán bộ ngân hàng và khách hàng; phối hợp với các cơ quan báo chí, truyền hình tổ chức các chương trình truyền thông, trong đó lồng ghép các nội dung nâng cao nhận thức về an toàn thông tin cho người dân khi sử dụng các dịch vụ ngân hàng điện tử như Tiền khéo tiền khôn, Tay hòm chìa khóa; Đồng tiền thông thái…

Bên cạnh các giải pháp về xác nhận thông tin sinh trắc học của khách hàng khi đăng ký, sử dụng dịch vụ thanh toán trực tuyến như đã nêu trên, NHNN đã chỉ đạo các đơn vị trong ngành triển khai nhiều giải pháp kỹ thuật để bảo đảm an ninh, an toàn thông tin và phòng, chống lừa đảo trực tuyến. Cụ thể, ngành Ngân hàng đã và đang tích cực phối hợp với các đơn vị của Bộ Công an triển khai các giải pháp công nghệ ứng dụng dữ liệu dân cư theo định hướng tại Đề án 06 của Chính phủ nhằm làm sạch dữ liệu khách hàng, loại bỏ các tài khoản ngân hàng không chính chủ. Tính đến hết ngày 16/5/2025, đã đối chiếu, làm sạch hơn 130,5 triệu hồ sơ khách hàng cá nhân (113 triệu hồ sơ thông qua CCCD gắn chíp/VNeID; 17,5 triệu hồ sơ đối chiếu offline); hơn 711,3 nghìn hồ sơ khách hàng tổ chức.

Ngoài ra, NHNN triển khai các cơ chế giám sát, phòng, chống giao dịch bất thường, giao dịch gian lận đối với kênh ngân hàng điện tử để có cảnh báo sớm và biện pháp ngăn chặn kịp thời với các giao dịch đáng ngờ của khách hàng; nghiên cứu áp dụng cơ chế phát hiện, cảnh báo và ngăn chặn sử dụng ứng dụng Mobile Banking đối với các thiết bị bị phá khóa hoặc thiết bị đã kích hoạt quyền trợ năng; áp dụng các cơ chế phát hiện đăng nhập trên thiết bị lạ.

Vụ trưởng Vụ Thanh toán, NHNN - ông Phạm Anh Tuấn cho biết, thời gian tới, phát huy những kết quả đạt được, tiếp tục bám sát các chủ trương, định hướng của Đảng, Chính phủ về chuyển đổi số, ứng dụng dữ liệu quốc gia về dân cư, NHNN sẽ tập trung triển khai thực hiện các giải pháp cụ thể như sau:

Thứ nhất, tiếp tục tập trung và đẩy mạnh việc triển khai thực hiện Kế hoạch chuyển đổi số ngành Ngân hàng, các kế hoạch do NHNN ban hành để thúc đẩy chuyển đổi số ngân hàng, cũng như thực hiện các mục tiêu đề ra tại Nghị quyết số 57-NQ/TW, Nghị quyết số 71/NQ-CP ngày 01/4/2025 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung cập nhật Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW.

Thứ hai, tiếp tục hoàn thiện thể chế, phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành liên quan đẩy nhanh việc rà soát, sửa đổi, ban hành các văn bản pháp luật thúc đẩy và tháo gỡ khó khăn trong thanh toán không dùng tiền mặt, chuyển đổi số ngành Ngân hàng.

Thứ ba, phối hợp chặt chẽ với Bộ Công an tiếp tục triển khai hiệu quả các nhiệm vụ tại Kế hoạch phối hợp số 01/KHPH-BCA-NHNN ngày 24/4/2023 giữa Bộ Công an và NHNN về triển khai thực hiện các nhiệm vụ tại Đề án 06.

Thứ tư, tiếp tục nâng cấp, hoàn thiện hạ tầng phục vụ chuyển đổi số ngành Ngân hàng đảm bảo an ninh, an toàn, chú trọng việc xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu dùng chung ngành Ngân hàng tiến đến ra quyết định dựa trên dữ liệu.

Thứ năm, tăng cường hợp tác quốc tế để cập nhật xu hướng công nghệ mới, học hỏi kinh nghiệm từ các quốc gia; chú trọng phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao cho chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo.

Thứ sáu, tiếp tục triển khai phối hợp liên ngành: Tích hợp, kết nối, chia sẻ thông tin ngành Ngân hàng với các ngành, lĩnh vực khác để mở rộng hệ sinh thái số và phát triển dịch vụ ngân hàng số, thanh toán số.

Thứ bảy, đẩy mạnh công tác truyền thông, giáo dục tài chính cho người dân, doanh nghiệp.