Bàn về một số điểm mới của Luật Các tổ chức tín dụng năm 2024

Chính sách
Luật Các tổ chức tín dụng (TCTD) năm 2024 được Quốc hội thông qua ngày 18/01/2024. Nội dung Luật có nhiều điểm mới tích cực, được đánh giá sẽ góp phần đảm bảo hoạt động tài chính của các TCTD phát triển lành mạnh, ổn định.
aa

Tóm tắt: Luật Các tổ chức tín dụng (TCTD) năm 2024 được Quốc hội thông qua ngày 18/01/2024. Nội dung Luật có nhiều điểm mới tích cực, được đánh giá sẽ góp phần đảm bảo hoạt động tài chính của các TCTD phát triển lành mạnh, ổn định. Trong bài viết này, nhóm tác giả sẽ phân tích, đánh giá tác động của một số điểm mới trong Luật Các TCTD năm 2024 nhằm dự báo và có cơ sở tiếp tục hoàn thiện pháp luật đối với các TCTD.

Từ khóa: Luật Các TCTD năm 2024, các điểm mới, đánh giá tác động.


DISCUSSING SOME NEW POINTS OF THE LAW ON CREDIT INSTITUTIONS 2024


Abstract: Law on Credit Institutions 2024 was passed by the National Assembly on January 18, 2024. Several positive new points have been introduced in the Law, which are assessed to contribute to ensuring the financial activities of credit institutions develop healthily and stably. In this article, the authors analyze and evaluate the impact of some new points in the Law on Credit Institutions 2024 in order to forecast and get fundamentals for continuing to improve the law on credit institutions.

Keywords: Law on Credit Institutions 2024, new points, impact assessment.

1. Khái quát những điểm mới của Luật Các TCTD năm 2024

Trong cơ cấu kinh tế của quốc gia, hoạt động của các TCTD có vai trò trung gian tài chính quan trọng. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) thông qua hệ thống các TCTD thực hiện chính sách tiền tệ, kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, bảo đảm cung cấp nguồn vốn tín dụng và hệ thống thanh toán cho nền kinh tế… Các quy định liên quan đến hoạt động của các TCTD luôn được quan tâm, nghiên cứu và hoàn thiện. Để phù hợp với diễn biến phát triển của thị trường tài chính, Luật Các TCTD năm 2024 đã được ban hành gồm 15 chương, 210 điều, điều chỉnh nhiều vấn đề cốt lõi. Cụ thể như:

Thứ nhất, Luật Các TCTD năm 2024 cấm bán bảo hiểm không bắt buộc với cung ứng dịch vụ ngân hàng dưới mọi hình thức. Theo đó, khoản 5 Điều 15 Luật Các TCTD năm 2024 quy định hành vi bị nghiêm cấm đối với: “…5. TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, người quản lý, người điều hành, nhân viên của TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài gắn việc bán sản phẩm bảo hiểm không bắt buộc với việc cung ứng sản phẩm, dịch vụ ngân hàng dưới mọi hình thức.”

Quy định này đã thể hiện được sự quan tâm, bảo vệ quyền lợi của người vay trong trường hợp ngân hàng bắt buộc mua các khoản bảo hiểm đi kèm khoản vay, các dịch vụ khác của ngân hàng. Tuy nhiên, quy định mới bổ sung này cần cân nhắc một số yếu tố như sau:

(i) Luật Các TCTD năm 2024 cấm bán bảo hiểm không bắt buộc với việc cung ứng sản phẩm, dịch vụ ngân hàng dưới mọi hình thức. Tuy nhiên, Luật chưa quy định rõ hành vi này là như thế nào. Trên thực tế, ngân hàng có thể “giới thiệu” các sản phẩm bảo hiểm họ đang cung cấp để đánh vào tâm lý khách hàng là luôn muốn được giải ngân nhanh chóng. Điều này dẫn đến bên vay sẽ tham gia một hợp đồng bảo hiểm tại ngân hàng đó. Vì vậy, quy định này nên có văn bản cụ thể hướng dẫn về việc quản lý, giám sát bán các sản phẩm bảo hiểm tại các ngân hàng, cùng chế tài đi kèm khi các ngân hàng vi phạm.

(ii) Đối với các trường hợp Luật Các TCTD năm 2024 cấm bán bảo hiểm, pháp luật cần quy định cụ thể cơ quan, tổ chức nào sẽ thực hiện việc thanh tra các ngân hàng trong lĩnh vực này. Hiện tại, Điều 207 Luật Các TCTD năm 2024 chỉ đề cập Bộ Tài chính có trách nhiệm kiểm tra, giám sát hoạt động đại lý bảo hiểm của TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, công ty con, công ty liên kết của TCTD theo quy định của Luật Kinh doanh bảo hiểm và quy định khác của pháp luật có liên quan.

Thứ hai, Luật Các TCTD năm 2024 bổ sung theo hướng mở rộng chủ thể phải cung cấp, công bố và công khai thông tin. Tại khoản 2 Điều 49 của Luật quy định: Cổ đông sở hữu từ 01% vốn điều lệ trở lên của TCTD phải cung cấp cho TCTD các thông tin: a) Họ và tên; số định danh cá nhân; quốc tịch, số hộ chiếu, ngày và nơi cấp của cổ đông là người nước ngoài; số Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp/giấy tờ pháp lý tương đương của cổ đông là tổ chức; ngày cấp, nơi cấp của giấy tờ này; b) Thông tin về người có liên quan theo quy định pháp luật; c) Số lượng, tỉ lệ sở hữu cổ phần của mình tại TCTD đó; d) Số lượng, tỉ lệ sở hữu cổ phần của người có liên quan tại TCTD đó.
1
Quy định này nhằm hướng đến kiểm soát, quản lý việc kiểm soát chéo trong TCTD, hạn chế tình trạng thao túng, chi phối hoạt động của cổ đông lớn tại TCTD và giữa các cổ đông trong các TCTD, hạn chế tình trạng sở hữu chéo. Quy định cũng nâng cao tính minh bạch, hướng tới môi trường ổn định cho môi trường tài chính tại Việt Nam.

Thứ ba, Luật Các TCTD năm 2024 giảm tỉ lệ sở hữu cổ phần của cổ đông trong các TCTD. Cụ thể, Luật Các TCTD năm 2024 quy định: Một cổ đông là tổ chức không được sở hữu cổ phần vượt quá 10% vốn điều lệ của một TCTD; Cổ đông và người có liên quan của cổ đông đó không được sở hữu cổ phần vượt quá 15% vốn điều lệ của một TCTD. Cổ đông lớn của một TCTD và người có liên quan của cổ đông đó không được sở hữu cổ phần từ 05% vốn điều lệ trở lên của một TCTD khác.
2

Đối với các cổ đông đang sở hữu cổ phần vượt tỉ lệ so với quy định mới, kể từ ngày Luật Các TCTD năm 2024 có hiệu lực thi hành, cổ đông và người có liên quan sở hữu cổ phần vượt tỉ lệ sở hữu cổ phần quy định mới được tiếp tục duy trì cổ phần nhưng không được tăng thêm cổ phần cho đến khi tuân thủ quy định về tỉ lệ sở hữu cổ phần theo quy định của Luật Các TCTD năm 2024, trừ trường hợp nhận cổ tức bằng cổ phiếu.3

Dự đoán rằng, việc giảm tỉ lệ sở hữu vốn ảnh hưởng nhiều đến việc cơ cấu tổ chức, quản trị nội bộ của các TCTD. Như vậy, quy định mới này góp phần giải quyết hạn chế việc sở hữu chéo giữa các TCTD, hạn chế các hành vi thao túng thị trường tài chính. Tuy vậy, quy định cũng ảnh hưởng đến cơ cấu hoạt động quản trị của các TCTD, đòi hỏi các TCTD phải có những biện pháp quản trị trước sự thay đổi của quy định pháp luật.

Thứ tư, Luật Các TCTD năm 2024 bổ sung quy định về xét duyệt cấp tín dụng, kiểm tra sử dụng vốn vay, tài sản cho thuê tài chính. Theo Luật Các TCTD năm 2024, TCTD phải có tối thiểu thông tin về mục đích sử dụng vốn hợp pháp, khả năng tài chính của khách hàng trước khi quyết định cấp tín dụng đối với các khoản cấp tín dụng có mức giá trị nhỏ gồm
4 :a) Khoản cho vay phục vụ nhu cầu đời sống, khoản cấp tín dụng qua thẻ của ngân hàng thương mại, chi nhánh ngân hàng nước ngoài; b) Khoản cho thuê tài chính, khoản cho vay tiêu dùng, khoản cấp tín dụng qua thẻ của TCTD phi ngân hàng; c) Khoản cho vay phục vụ nhu cầu đời sống của quỹ tín dụng nhân dân; d) Khoản cho vay của tổ chức tài chính vi mô.

Đồng thời, Luật cũng quy định khách hàng phải cung cấp thông tin, tài liệu, dữ liệu theo quy định, thông tin về người có liên quan cho TCTD khi đề nghị cấp tín dụng; TCTD có quyền, nghĩa vụ kiểm tra, giám sát việc sử dụng vốn vay, tài sản cho thuê tài chính và trả nợ của khách hàng quy định; có quyền yêu cầu khách hàng vay, khách hàng thuê tài chính báo cáo việc sử dụng vốn vay, tài sản cho thuê tài chính và cung cấp tài liệu, dữ liệu chứng minh vốn vay, tài sản cho thuê tài chính được sử dụng đúng mục đích; Khách hàng có nghĩa vụ sử dụng vốn vay, tài sản cho thuê tài chính đúng mục đích đã cam kết, hoàn trả nợ gốc, lãi, phí đầy đủ, đúng hạn theo thỏa thuận.
5

Trước đây, Luật Các TCTD quy định khi cấp tín dụng, TCTD phải yêu cầu khách hàng cung cấp tài liệu chứng minh phương án sử dụng vốn khả thi, khả năng tài chính của mình, mục đích sử dụng vốn hợp pháp, biện pháp bảo đảm tiền vay cho tất cả các khoản vay. Hiện nay, quy định mới của Luật Các TCTD năm 2024 cho phép TCTD cấp tín dụng cho các khoản vay nhỏ khi có một số thông tin như mục đích sử dụng vốn hợp pháp, khả năng tài chính của khách hàng. Quy định này góp phần đơn giản hóa thủ tục cấp tín dụng, tạo điều kiện cho nhiều cá nhân, tổ chức tiếp cận được các nguồn vốn vay, qua đó, mở ra cơ hội cho việc cấp tín dụng hỗ trợ cho các hoạt động kinh tế, sản xuất - kinh doanh hiện nay.

Thứ năm, Luật Các TCTD năm 2024 quy định về can thiệp sớm các TCTD yếu kém. Theo đó, Luật đã bổ sung một chương quy định dành cho việc can thiệp sớm các TCTD. Các quy định được phát triển từ quy định trước đây cùng với việc nghiên cứu, đánh giá thực tiễn áp dụng sau hơn 05 năm (từ năm 2018 đến nay). Cụ thể, quy định mới sửa đổi, bổ sung thêm một trường hợp phải thực hiện can thiệp sớm. Đồng thời, quy định những yêu cầu, phương án cụ thể cho các TCTD áp dụng trong thời kỳ bị can thiệp. Quy định này hy vọng sẽ góp phần ổn định hoạt động của các TCTD nói riêng và cơ cấu TCTD nói chung. Đây cũng là công cụ hỗ trợ cho NHNN và các cơ quan, tổ chức liên quan trong việc quản lý các TCTD cũng như thị trường tài chính. Tuy nhiên, các cơ quan ban, ngành cần sớm ban hành văn bản hướng dẫn nội dung này để sớm thực thi các cơ chế, quy định này trong thực tế.
6

Thứ sáu, Luật Các TCTD năm 2024 giảm dần giới hạn cấp tín dụng. Mức tín dụng được quy định sẽ giảm dần qua từng năm, bắt đầu từ năm 2026. Điều 136 Luật Các TCTD năm 2024 quy định giới hạn cấp tín dụng, tổng dư nợ cấp tín dụng đối với một khách hàng, người có liên quan, cụ thể: a) Từ ngày Luật có hiệu lực thi hành đến trước ngày 01/01/2026, một khách hàng là 14% vốn tự có; một khách hàng và người có liên quan của khách hàng là 23% vốn tự có; b) Từ ngày 01/01/2026 đến trước ngày 01/01/2027, một khách hàng là 13% vốn tự có và 21% đối với một khách hàng và người có liên quan của khách hàng đó; c) Từ ngày 01/01/2027 đến trước ngày 01/01/2028, một khách hàng là 12% vốn tự có và 19% vốn tự có đối với một khách hàng và người có liên quan của khách hàng đó; d) Từ ngày 01/01/2028 đến trước ngày 01/01/2029: một khách hàng là 11% vốn tự có và 17% vốn tự có đối với một khách hàng và người có liên quan của khách hàng đó; đ) Từ ngày 01/01/2029: một khách hàng là 10% và 15% đối với một khách hàng và người có liên quan của khách hàng đó.

Mức giới hạn tín dụng của tổ chức phi ngân hàng cũng giảm so với trước đây. Tổng mức dư nợ cấp tín dụng đối với một khách hàng không được vượt quá 15% vốn tự có của TCTD phi ngân hàng (trước đây 25%); đối với một khách hàng và người có liên quan của khách hàng không được vượt quá 25% vốn tự có của TCTD phi ngân hàng (trước đây là 50%).

Về mặt tích cực, quy định này sẽ giúp các TCTD giảm rủi ro cho vay phụ thuộc vào một nhóm khách hàng, ổn định cơ cấu tài chính. Đồng thời, việc xây dựng lộ trình giảm dần tỉ lệ cấp tín dụng qua từng năm cũng sẽ giúp các doanh nghiệp cần nguồn vốn lớn tránh bị thay đổi đột ngột. Bên cạnh đó, quy định này cũng nhằm quản lý, hạn chế tình trạng sở hữu chéo, giảm tỉ lệ sở hữu của cá nhân trong TCTD. Ngoài ra, việc giảm hạn mức cấp tín dụng cũng giúp cho nhiều cá nhân, tổ chức cần nguồn vốn được tiếp cận nguồn vay vốn. Cơ hội được cấp tín dụng, vay vốn tại ngân hàng sẽ được chia sẻ nhiều hơn qua từng năm.

Tuy nhiên, quy định này dẫn đến sẽ có nhiều người vay vốn hơn so với cùng một tỉ lệ như trước đây và TCTD phải tiến hành việc thẩm định hồ sơ, thực hiện nhiều thủ tục cấp tín dụng hơn. Bên cạnh đó, điều này cũng ảnh hưởng tới việc tiếp cận nguồn vốn của các doanh nghiệp trong việc phục hồi và phát triển hoạt động kinh doanh, sản xuất của mình sau giai đoạn kinh tế khó khăn như hiện nay. Việc giảm tỉ lệ cấp tín dụng có thể trở thành rào cản cho các doanh nghiệp trong quá trình hoạt động, đặc biệt đối với các doanh nghiệp đang thực hiện các dự án lớn trong thời gian lâu dài. Do đó, từ thời điểm sau khi Luật Các TCTD năm 2024 bắt đầu có hiệu lực đến năm 2026 (thời điểm bắt đầu áp dụng việc giảm dần mức cấp tín dụng), các doanh nghiệp cần có những phương án đầu tư, kinh doanh giảm dần việc phụ thuộc mức cấp tín dụng của TCTD, đảm bảo ổn định hoạt động sản xuất kinh doanh của mình.

Thứ bảy, Luật Các TCTD năm 2024 bổ sung các quy định về xử lý nợ xấu và tài sản bảo đảm. Đối với việc bán nợ xấu và tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu Điều 196 của Luật quy định: TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, tổ chức mua bán, xử lý nợ bán nợ xấu, tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu công khai, minh bạch, theo quy định của pháp luật. Giá bán khoản nợ xấu, tài sản bảo đảm của khoản nợ xấu có thể cao hơn hoặc thấp hơn dư nợ gốc của khoản nợ xấu. Đồng thời, khoản 1 Điều 198 của Luật quy định: Bên mua khoản nợ có nguồn gốc từ khoản nợ xấu của TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài mà tài sản bảo đảm của khoản nợ đó là quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất hoặc tài sản gắn liền với đất hình thành trong tương lai được quyền nhận thế chấp, đăng ký thế chấp quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất, tài sản gắn liền với đất hình thành trong tương lai là tài sản bảo đảm của khoản nợ đã mua.

Ngoài ra, quy định về chuyển nhượng tài sản bảo đảm, Công ty Quản lý tài sản của các TCTD thành lập và hoạt động theo quy định của pháp luật về các TCTD được quyền chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần dự án bất động sản là tài sản bảo đảm để thu hồi nợ theo quy định về chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần dự án bất động sản của Luật Kinh doanh bất động sản và quy định khác của pháp luật có liên quan, nhưng không phải áp dụng quy định về điều kiện chủ thể kinh doanh bất động sản đối với bên chuyển nhượng dự án bất động sản của Luật Kinh doanh bất động sản.
7

Quy định mới đã nhắc đến các vấn đề xử lý tài sản của các TCTD theo quy định của Luật Đất đai cũng như Luật Kinh doanh bất động sản. Tuy nhiên, để các quy định này được đưa vào thực thi hiệu quả thì không thể thiếu sự phối hợp của các cơ quan ban ngành trong việc quản lý, giám sát, ban hành các văn bản hướng dẫn.

Luật Các TCTD năm 2024 cũng bổ sung những quy định cho phép một số hoạt động mới phù hợp xu thế chuyển đổi số như cho phép cơ chế thử nghiệm (Sandbox) đối với Fintech trong lĩnh vực ngân hàng; hoạt động cho vay trực tuyến, giao dịch điện tử,… Theo đó, nhóm tác giả đánh giá rằng, các quy định này có ý nghĩa tích cực trong việc kiến tạo phát triển các hoạt động mới mẻ trong thị trường tài chính. Tuy nhiên, sắp tới, các hướng dẫn thực hiện chi tiết vẫn phải kiểm soát được rủi ro đối với những hoạt động mới này. Đồng thời, cần xem xét xây dựng quy định đối với ngân hàng số thuần túy (số hóa 100%, dạng không trụ sở, không giấy tờ…) đang dần trở nên là xu hướng trong lĩnh vực tài chính.
8

Luật Các TCTD năm 2024 cũng sửa đổi, bổ sung các nội dung nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động của các ngân hàng, cho công tác giám sát của các cơ quan, ban, ngành liên quan đến hoạt động tài chính, cũng như các tổ chức, cá nhân khi sử dụng các sản phẩm, dịch vụ của các TCTD của ngân hàng chính sách, hoạt động của các TCTD phi ngân hàng (TCTD là hợp tác xã, quỹ tín dụng nhân dân, công ty tài chính…). Điều này thúc đẩy phát triển toàn diện của thị trường tài chính theo hướng lành mạnh, bền vững hơn.9

2. Nhận định về tác động của những điểm mới trong Luật Các TCTD năm 2024

Luật Các TCTD năm 2024 được ban hành là một trong những đạo luật sẽ có ảnh hưởng lớn đến ngành Tài chính - Ngân hàng và cả hệ thống kinh tế quốc gia.

Thứ nhất, Luật Các TCTD năm 2024 thiết lập cơ sở pháp lý hạn chế được việc định giá khống đối với tài sản bảo đảm. Quy định hướng tới tính an toàn, bền vững cho các TCTD trong hoạt động cho vay vốn, nhận thế chấp và xử lý tài sản bảo đảm. Quy định cũng làm tăng trách nhiệm cho bên vay vốn từ TCTD, đòi hỏi họ phải đảm bảo việc hoàn trả lại khoản vốn và khoản tiền lãi liên quan nếu không muốn các tài sản bảo đảm của mình bị TCTD xử lý theo các quy định. Dự đoán rằng, quy định trong Luật Các TCTD năm 2024 sẽ tác động đến nhiều lĩnh vực, đặc biệt là ngành bất động sản. Thực tế, nguồn vốn từ TCTD có vai trò quan trọng trong cơ cấu nguồn vốn các dự án bất động sản. Nếu thiếu các thiết chế giám sát các hoạt động tín dụng, một số trường hợp có thể định giá khống dự án, từ đó khiến hoạt động tín dụng của ngân hàng bị ảnh hưởng, cũng như an toàn của hệ thống tài chính khi dư nợ kinh doanh bất động sản đang chiếm tỉ trọng trên 21%.
10

Thứ hai, quy định mới của Luật Các TCTD năm 2024 làm tăng trách nhiệm cá nhân, tổ chức liên quan. Đồng thời, cũng tăng cường trách nhiệm thẩm định hồ sơ, định giá các tài sản vay vốn cho các TCTD. Do đó, các TCTD cần phải đánh giá, xem xét thận trọng trước khi cấp tín dụng, đặc biệt là cho các dự án đầu tư với thời gian thực hiện lâu dài và nguồn vốn lớn. Điều này sẽ giúp dòng tiền lưu thông trên thị trường đảm bảo hoạt động hiệu quả đúng mục đích, số tiền cấp tín dụng có thể đến được với các tổ chức, cá nhân uy tín, dự án đầu tư tốt. Như vậy, có thể thấy các quy định mới của Luật Các TCTD năm 2024 góp một phần vào việc ổn định, khôi phục thị trường bất động sản, giúp cho lĩnh vực này phát triển bền vững và lành mạnh hơn.

Thứ ba, các cơ quan, tổ chức cần nâng cao trách nhiệm quản lý, giám sát đối với hoạt động của các TCTD. Quy định mới đề ra các hoạt động của TCTD cần các cơ quan như Bộ Tài chính, NHNN quản lý, giám sát, từ các hành vi bị cấm, cơ cấu của các TCTD và cơ cấu vốn điều lệ giữa các TCTD cho đến việc giám sát, thanh tra, kiểm tra các ngân hàng rơi vào tình trạng hoạt động yếu kém
11. Điều này đòi hỏi các công cụ quản lý cần hiệu quả hơn nữa đối với hoạt động của các TCTD. Do đó, cơ quan, ban, ngành cần nghiên cứu xây dựng các quy định để quản lý, giám sát các hoạt động, tránh những hệ lụy xấu cho thị trường tài chính - ngân hàng.

3. Kết luận

Thông qua việc phân tích những điểm mới nổi bật của Luật Các TCTD năm 2024, cùng với những nhận định về tác động của Luật khi áp dụng thi hành vào thực tế cho thấy, Luật Các TCTD năm 2024 sẽ giải quyết được các tồn đọng khi áp dụng Luật Các TCTD năm 2010 (được sửa đổi, bổ sung năm 2017). Luật được hoàn thiện theo hướng chặt chẽ, hiệu quả đối với các vấn đề tồn tại đang được dư luận quan tâm hiện nay; qua đó, hướng tới hoàn thiện hơn nữa các quy định đối với các TCTD trong hoạt động ngân hàng.

1 Trước đây, Luật Các TCTD năm 2010 (sửa đổi, bổ sung 2017) quy định: Thành viên Hội đồng quản trị, thành viên Hội đồng thành viên, thành viên Ban kiểm soát, Tổng giám đốc (Giám đốc), Phó Tổng giám đốc (Phó giám đốc) và các chức danh tương đương của TCTD phải thực hiện trách nhiệm cung cấp, công khai thông tin.
2 Khoản 2, 3, 4 Điều 63 Luật Các TCTD năm 2024; Luật Các TCTD năm 2010 (sửa đổi, bổ sung năm 2017) quy định: Một cổ đông là tổ chức không được sở hữu vượt quá 15% vốn điều lệ của một TCTD, trừ các trường hợp theo quy định pháp luật; cổ đông và người có liên quan của cổ đông đó không được sở hữu vượt quá 20% vốn điều lệ của một TCTD.
3 Khoản 11 Điều 210 Luật Các TCTD năm 2024
4 Khoản 2 Điều 102 Luật Các TCTD năm 2024
5 Khoản 3,5,6 Điều 102 Luật Các TCTD năm 2024
6 Chương IX (từ Điều 156 đến Điều 161) Luật Các TCTD năm 2024. Trước đây, quy định về can thiệp sớm được quy định tại Luật sửa đổi, bổ sung Luật Các TCTD năm 2017 tại Điều 130a. Sau thời gian áp dụng cho thấy, quy định này cần nghiên cứu hoàn thiện, bởi lẽ hoạt động tài chính - ngân hàng luôn là một hoạt động có nhiều rủi ro và ảnh hưởng lớn đến kinh tế. Do đó, việc quản lý và can thiệp sớm các TCTD yếu kém sẽ đảm bảo cho cơ cấu tài chính hoạt động lành mạnh.
7 Khoản 3 Điều 200 Luật Các TCTD năm 2024
8 Đỗ Lê, Luật Các TCTD (sửa đổi): Tăng tính an toàn cho các TCTD, truy cập ngày 26/3/2024, https://nhnn.laichau.gov.vn/tin-hoat-dong-ngan-hang/luat-cac-to-chuc-tin-dung-sua-doi-tang-tinh-an-toan-cho-cac-tctd-292.html
9 Đỗ Lê, Luật Các TCTD (sửa đổi): Tăng tính an toàn cho các TCTD, truy cập ngày 26/3/2024, https://nhnn.laichau.gov.vn/tin-hoat-dong-ngan-hang/luat-cac-to-chuc-tin-dung-sua-doi-tang-tinh-an-toan-cho-cac-tctd-292.html
10 Trần Đại Nghĩa, Luật Các TCTD 2024 tác động lớn tới thị trường bất động sản, truy cập ngày 26/3/2024, https://www.tinnhanhchungkhoan.vn/luat-cac-to-chuc-tin-dung-2024-tac-dong-lon-toi-thi-truong-bat-dong-san-post338476.html
11 Chương XIV Luật Các TCTD năm 2024 quy định về trách nhiệm, quyền quản lý nhà nước đối với hoạt động của các TCTD.


Tài liệu tham khảo:

1. Luật Các TCTD năm 2010.
2. Luật sửa đổi, bổ sung Luật Các TCTD năm 2017.
3. Luật Các TCTD năm 2024.
4. Luật Kinh doanh bất động sản năm 2024.
5. Luật Đất đai năm 2024.
6. Nghị quyết số 42/2017/QH14 của Quốc hội ngày 21/6/2017 về thí điểm xử lý nợ xấu của các TCTD.
7. Thông tư số 24/2014/TT-BTNMT ngày 19/5/2014 của Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường quy định về hồ sơ địa chính.
8. Đỗ Lê, Luật các TCTD (sửa đổi): Tăng tính an toàn cho các TCTD, truy cập ngày 26/3/2024,
https://nhnn.laichau.gov.vn/tin-hoat-dong-ngan-hang/luat-cac-to-chuc-tin-dung-sua-doi-tang-tinh-an-toan-cho-cac-tctd-292.html
9. Trần Đại Nghĩa, Luật Các TCTD 2024 tác động lớn tới thị trường bất động sản, truy cập ngày 26/3/2024, https://www.tinnhanhchungkhoan.vn/luat-cac-to-chuc-tin-dung-2024-tac-dong-lon-toi-thi-truong-bat-dong-san-post338476.html

ThS. Lê Huỳnh Phương Chinh, Ngô Thị Khánh Linh
Khoa Luật, Trường Đại học Cần Thơ
https://tapchinganhang.gov.vn

Tin bài khác

Vai trò của truyền thông chính sách ngành Ngân hàng trong kỷ nguyên mới

Vai trò của truyền thông chính sách ngành Ngân hàng trong kỷ nguyên mới

Trong kỷ nguyên số và hội nhập sâu rộng, chính sách không chỉ dừng lại ở việc ban hành mà còn đòi hỏi được truyền tải một cách kịp thời, chính xác và hiệu quả tới thị trường và công chúng. Đối với ngành Ngân hàng - lĩnh vực nhạy cảm, có mức độ lan tỏa cao và tác động trực tiếp đến ổn định kinh tế vĩ mô, truyền thông chính sách ngày càng khẳng định vai trò chiến lược trong việc định hướng kỳ vọng, củng cố niềm tin và nâng cao hiệu lực thực thi chính sách.
Dự báo tác động của căng thẳng tại khu vực Trung Đông tới kinh tế Việt Nam và một số gợi ý chính sách

Dự báo tác động của căng thẳng tại khu vực Trung Đông tới kinh tế Việt Nam và một số gợi ý chính sách

Bài viết chỉ ra rằng, căng thẳng Trung Đông thông qua cú sốc giá năng lượng và logistics, có thể khuếch đại áp lực lạm phát, tỉ giá và tăng trưởng của Việt Nam, qua đó đặt ra yêu cầu điều hành chính sách vĩ mô linh hoạt nhằm nâng cao khả năng chống chịu của nền kinh tế.
Phân mảnh thương mại trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông và hàm ý đối với Việt Nam

Phân mảnh thương mại trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông và hàm ý đối với Việt Nam

Bài viết phân tích xu hướng phân mảnh thương mại trong bối cảnh xung đột Trung Đông đầu năm 2026, chỉ ra các áp lực ngắn hạn đối với kinh tế Việt Nam, đồng thời làm rõ vai trò hạ tầng chiến lược của hệ thống ngân hàng và gợi mở các giải pháp chính sách nhằm nâng cao khả năng chống chịu của nền kinh tế.
Nâng cao chất lượng, hiệu quả truyền thông chính sách ngành Ngân hàng trong bối cảnh mới

Nâng cao chất lượng, hiệu quả truyền thông chính sách ngành Ngân hàng trong bối cảnh mới

Chiều 02/4/2026, tại Hà Nội, Thời báo Ngân hàng tổ chức Tọa đàm với chủ đề “Vai trò của truyền thông chính sách ngành Ngân hàng trong bối cảnh mới”, kết hợp Hội nghị Cộng tác viên và Hội đồng biên tập Tạp chí Ngân hàng.
Hoàn thiện khung pháp lý về điều kiện, tiêu chuẩn nhân sự của ngân hàng tại Việt Nam

Hoàn thiện khung pháp lý về điều kiện, tiêu chuẩn nhân sự của ngân hàng tại Việt Nam

Trong bài viết này, các quy định về tiêu chuẩn, điều kiện đối với nhân sự của ngân hàng được phân tích theo Thông tư số 20/2025/TT-NHNN ngày 31/7/2025 của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) hướng dẫn về hồ sơ, thủ tục chấp thuận danh sách dự kiến nhân sự của ngân hàng thương mại (NHTM), chi nhánh ngân hàng nước ngoài và tổ chức tín dụng (TCTD) phi ngân hàng, qua đó nhóm tác giả gợi mở định hướng hoàn thiện khung pháp lý theo chuẩn mực quốc tế và nâng cao chất lượng quản trị tại Việt Nam.
Danh mục xanh quốc gia và phát triển tín dụng xanh tại Việt Nam: Vai trò đối với hệ thống ngân hàng và hàm ý chính sách

Danh mục xanh quốc gia và phát triển tín dụng xanh tại Việt Nam: Vai trò đối với hệ thống ngân hàng và hàm ý chính sách

Bài viết phân tích vai trò của Danh mục xanh quốc gia trong việc thúc đẩy phát triển tín dụng xanh tại Việt Nam, làm rõ những chuyển biến trong khung chính sách và thực tiễn triển khai trong hệ thống ngân hàng, đồng thời đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả áp dụng, góp phần định hướng dòng vốn phục vụ mục tiêu tăng trưởng xanh và phát triển bền vững.
Quản lý trạng thái vàng của tổ chức tín dụng theo Thông tư số 82/2025/TT-NHNN và một số vấn đề đặt ra trong thực tiễn

Quản lý trạng thái vàng của tổ chức tín dụng theo Thông tư số 82/2025/TT-NHNN và một số vấn đề đặt ra trong thực tiễn

Bài viết phân tích toàn diện cơ chế xác định, giới hạn và giám sát trạng thái vàng của các tổ chức tín dụng (TCTD) theo Thông tư số 82/2025/TT-NHNN ngày 31/12/2025 của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) quy định về trạng thái vàng của các TCTD, qua đó làm rõ ý nghĩa quản lý rủi ro và những vấn đề đặt ra trong quá trình thực thi.
Pháp luật về thu nhập từ thừa kế trong thuế thu nhập cá nhân: Kinh nghiệm quốc tế và bài học cho Việt Nam

Pháp luật về thu nhập từ thừa kế trong thuế thu nhập cá nhân: Kinh nghiệm quốc tế và bài học cho Việt Nam

Tại Việt Nam, thuế thừa kế không tồn tại như một loại thuế riêng biệt và độc lập trong hệ thống pháp luật về thuế. Thay vào đó, thuế thu nhập cá nhân được áp dụng với một số tài sản thừa kế nhất định khi chúng đáp ứng các điều kiện do pháp luật quy định. Trong đó, người nộp thuế là cá nhân nhận tài sản thừa kế sẽ phải chịu thuế thu nhập cá nhân nếu tài sản thừa kế đó đáp ứng đủ điều kiện chịu thuế.
Xem thêm
Vai trò của truyền thông chính sách ngành Ngân hàng trong kỷ nguyên mới

Vai trò của truyền thông chính sách ngành Ngân hàng trong kỷ nguyên mới

Trong kỷ nguyên số và hội nhập sâu rộng, chính sách không chỉ dừng lại ở việc ban hành mà còn đòi hỏi được truyền tải một cách kịp thời, chính xác và hiệu quả tới thị trường và công chúng. Đối với ngành Ngân hàng - lĩnh vực nhạy cảm, có mức độ lan tỏa cao và tác động trực tiếp đến ổn định kinh tế vĩ mô, truyền thông chính sách ngày càng khẳng định vai trò chiến lược trong việc định hướng kỳ vọng, củng cố niềm tin và nâng cao hiệu lực thực thi chính sách.
Dự báo tác động của căng thẳng tại khu vực Trung Đông tới kinh tế Việt Nam và một số gợi ý chính sách

Dự báo tác động của căng thẳng tại khu vực Trung Đông tới kinh tế Việt Nam và một số gợi ý chính sách

Bài viết chỉ ra rằng, căng thẳng Trung Đông thông qua cú sốc giá năng lượng và logistics, có thể khuếch đại áp lực lạm phát, tỉ giá và tăng trưởng của Việt Nam, qua đó đặt ra yêu cầu điều hành chính sách vĩ mô linh hoạt nhằm nâng cao khả năng chống chịu của nền kinh tế.
Phân mảnh thương mại trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông và hàm ý đối với Việt Nam

Phân mảnh thương mại trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông và hàm ý đối với Việt Nam

Bài viết phân tích xu hướng phân mảnh thương mại trong bối cảnh xung đột Trung Đông đầu năm 2026, chỉ ra các áp lực ngắn hạn đối với kinh tế Việt Nam, đồng thời làm rõ vai trò hạ tầng chiến lược của hệ thống ngân hàng và gợi mở các giải pháp chính sách nhằm nâng cao khả năng chống chịu của nền kinh tế.
Nâng cao chất lượng, hiệu quả truyền thông chính sách ngành Ngân hàng trong bối cảnh mới

Nâng cao chất lượng, hiệu quả truyền thông chính sách ngành Ngân hàng trong bối cảnh mới

Chiều 02/4/2026, tại Hà Nội, Thời báo Ngân hàng tổ chức Tọa đàm với chủ đề “Vai trò của truyền thông chính sách ngành Ngân hàng trong bối cảnh mới”, kết hợp Hội nghị Cộng tác viên và Hội đồng biên tập Tạp chí Ngân hàng.
Hoàn thiện khung pháp lý về điều kiện, tiêu chuẩn nhân sự của ngân hàng tại Việt Nam

Hoàn thiện khung pháp lý về điều kiện, tiêu chuẩn nhân sự của ngân hàng tại Việt Nam

Trong bài viết này, các quy định về tiêu chuẩn, điều kiện đối với nhân sự của ngân hàng được phân tích theo Thông tư số 20/2025/TT-NHNN ngày 31/7/2025 của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) hướng dẫn về hồ sơ, thủ tục chấp thuận danh sách dự kiến nhân sự của ngân hàng thương mại (NHTM), chi nhánh ngân hàng nước ngoài và tổ chức tín dụng (TCTD) phi ngân hàng, qua đó nhóm tác giả gợi mở định hướng hoàn thiện khung pháp lý theo chuẩn mực quốc tế và nâng cao chất lượng quản trị tại Việt Nam.
Cú sốc giá dầu và phản ứng của ngân hàng trung ương: Tổng quan lý thuyết, bằng chứng lịch sử và hàm ý chính sách

Cú sốc giá dầu và phản ứng của ngân hàng trung ương: Tổng quan lý thuyết, bằng chứng lịch sử và hàm ý chính sách

Bài viết phân tích một cách hệ thống mối quan hệ giữa cú sốc giá dầu và phản ứng chính sách của ngân hàng trung ương (NHTW), qua đó nhấn mạnh vai trò của việc nhận diện đúng nguồn gốc cú sốc và tăng cường phối hợp chính sách nhằm nâng cao hiệu quả điều hành chính sách tiền tệ trong bối cảnh biến động năng lượng toàn cầu.
Từ hệ thống thanh toán truyền thống đến tài sản kỹ thuật số: Cách tiếp cận từ Đạo luật về Hiện đại hóa hệ thống thanh toán năm 2025 của Úc

Từ hệ thống thanh toán truyền thống đến tài sản kỹ thuật số: Cách tiếp cận từ Đạo luật về Hiện đại hóa hệ thống thanh toán năm 2025 của Úc

Bài viết phân tích sự chuyển dịch tư duy lập pháp của Úc trong điều chỉnh hệ thống thanh toán số và tài sản kỹ thuật số thông qua Luật sửa đổi Luật Ngân khố về Payments System Modernisation Act 2025 (Đạo luật về Hiện đại hóa hệ thống thanh toán năm 2025) của Úc, làm rõ cách tiếp cận quản lý dựa trên chức năng và rủi ro, cơ chế phối hợp giám sát liên cơ quan và những hàm ý chính sách cho quá trình hoàn thiện pháp luật tại Việt Nam.
Vai trò của các yếu tố phi ngôn ngữ trong hoạt động truyền thông của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ và hàm ý đối với thị trường tài chính toàn cầu

Vai trò của các yếu tố phi ngôn ngữ trong hoạt động truyền thông của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ và hàm ý đối với thị trường tài chính toàn cầu

Bài viết phân tích bằng chứng thực nghiệm mới về vai trò của các yếu tố phi ngôn ngữ trong truyền thông chính sách tiền tệ của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), qua đó thảo luận các hàm ý sâu sắc đối với công tác hoạch định và truyền tải chính sách tiền tệ trong bối cảnh toàn cầu hóa và sự bùng nổ của công nghệ thông tin.
Tăng cường quản trị rủi ro trong chính sách tiền tệ tại Ngân hàng Trung ương Canada và một số bài học kinh nghiệm đối với Việt Nam

Tăng cường quản trị rủi ro trong chính sách tiền tệ tại Ngân hàng Trung ương Canada và một số bài học kinh nghiệm đối với Việt Nam

Bài viết phân tích cách tiếp cận quản trị rủi ro trong hoạch định và truyền thông chính sách tiền tệ (CSTT) của Ngân hàng Trung ương Canada (Bank of Canada - BoC), qua đó rút ra một số bài học kinh nghiệm có giá trị tham khảo đối với Việt Nam trong bối cảnh bất định kinh tế ngày càng gia tăng.
Nâng hạng có điều kiện trong tiến trình hội nhập tài chính quốc tế của Việt Nam

Nâng hạng có điều kiện trong tiến trình hội nhập tài chính quốc tế của Việt Nam

Việc nâng hạng tín nhiệm có điều kiện của Việt Nam cho thấy cách tiếp cận mới của thị trường quốc tế trong đánh giá rủi ro tín dụng, cho phép các công cụ nợ có bảo đảm được xếp hạng cao hơn trần tín nhiệm quốc gia. Động thái này phát đi tín hiệu tích cực tới nhà đầu tư và mở rộng dư địa huy động vốn trong giai đoạn chuyển tiếp trước khi Việt Nam đạt hạng tín nhiệm chủ quyền hạng đầu tư.

Thông tư số 61/2025/TT-NHNN của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam quy định về mạng lưới hoạt động của ngân hàng thương mại

Thông tư số 85/2025/TT-NHNN ngày 31/12/2025 sửa đổi, bổ sung một số thông tư của Thống đốc NHNN quy định về nghiệp vụ thư tín dụng và hướng dẫn triển khai một số chương trình tín dụng thay đổi cơ cấu, tổ chức bộ máy

Thông tư số 84/2025/TT-NHNN ngày 31/12/2025 quy định chế độ báo cáo tài chính đối với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam

Thông tư số 81/2025/TT-NHNN ngày 31/12/2025 quy định về hoạt động chiết khấu của TCTD, chi nhánh NHNNg đối với khách hàng

Thông tư số 80/2025/TT-NHNN ngày 31/12/2025 sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 12/2022/TT-NHNN hướng dẫn về quản lý ngoại hối đối với việc vay, trả nợ nước ngoài của doanh nghiệp

Thông tư số 79/2025/TT-NHNN ngày 31/12/2025 hướng dẫn về quản lý ngoại hối đối với việc cho vay ra nước ngoài và thu hồi nợ nước ngoài của TCTD, Chi nhánh Ngân hàng nước ngoài

Thông tư số 77/2025/TT-NHNN ngày 31/12/2025 sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 50/2024/TT-NHNN quy định về an toàn, bảo mật cho việc cung cấp dịch vụ trực tuyến ngành Ngân hàng

Thông tư số 76/2025/TT-NHNN ngày 31/12/2025 sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 24/2019/TT-NHNN quy định về tái cấp vốn dưới hình thức cho vay lại theo hồ sơ tín dụng đối với tổ chức tín dụng

Thông tư số 75/2025/TT-NHNN ngày 31/12/2025 sửa đổi, bổ sung một số quy định tại các VBQPPL trong lĩnh vực quản lý hoạt động cung ứng dịch vụ và sử dụng ngoại hối để thực thi phương án cắt giảm, đơn giản hoá thủ tục hành chính

Thông tư số 67/2025/TT-NHNN ngày 31/12/2026 bãi bỏ một số văn bản quy phạm pháp luật do Thống đốc Ngân hàng Nhà nước ban hành