Những vấn đề lý luận và thực tiễn về xây dựng văn hóa trong Đảng giai đoạn mới

Các đồng chí chủ trì hội thảo - Ảnh: tapchicongsan.org.vn

Hội thảo là diễn đàn để các bộ, ngành, địa phương, cơ quan, các nhà quản lý, nhà khoa học, nhà hoạt động thực tiễn thảo luận, làm rõ những vấn đề căn cốt ở cả phương diện lý luận và thực tiễn của việc xây dựng văn hóa trong Đảng cũng như những vấn đề cấp thiết đặt ra trong giai đoạn mới.

Tham dự và đồng chủ trì hội thảo có đồng chí Nguyễn Trọng Nghĩa, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương; đồng chí GS., TS. Nguyễn Xuân Thắng, Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương; GS., TS. Tạ Ngọc Tấn, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng Lý luận Trung ương; đồng chí TS. Đinh Thị Mai, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương; PGS., TS. Vũ Trọng Lâm, Giám đốc, Tổng Biên tập Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật.

Dự hội thảo còn có hơn 200 đại biểu đến từ các ban, bộ, ngành Trung ương; thường trực các tỉnh ủy, thành ủy; các chuyên gia, nhà khoa học, nhà hoạt động trong lĩnh vực văn hóa, chính trị, cùng các cơ quan thông tấn báo chí Trung ương và địa phương.

Phát biểu khai mạc và đề dẫn hội thảo, đồng chí Nguyễn Xuân Thắng khẳng định, Hội thảo là hoạt động thiết thực và ý nghĩa trong bối cảnh toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta đang kỷ niệm 95 năm Ngày thành lập Đảng; toàn Đảng đang tiến hành thực hiện Quy định số 144-QĐ/TW, ngày 09-5-2024, của Bộ Chính trị “Về chuẩn mực đạo đức cách mạng của cán bộ, đảng viên trong giai đoạn mới”; tổng kết 40 năm thực hiện công cuộc đổi mới đất nước, 5 năm thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, chuẩn bị đại hội đảng bộ các cấp, tiến tới Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng.

Đồng chí Nguyễn Trọng Nghĩa, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương phát biểu kết luận hội thảo - Ảnh: tapchicongsan.org.vn

Đồng chí Nguyễn Xuân Thắng nhấn mạnh, văn hóa trong Đảng Cộng sản Việt Nam là một bộ phận quan trọng, kết tinh những giá trị tốt đẹp nhất, tiên phong nhất của văn hóa dân tộc Việt Nam. Đó là sự kết hợp hài hòa giữa lý tưởng cách mạng, đạo đức và phong cách lãnh đạo của Đảng được xây dựng trên nền tảng chủ nghĩa Mác - Lê - nin, tư tưởng Hồ Chí Minh, lý luận về đường lối đổi mới, kế thừa và phát huy truyền thống văn hóa tốt đẹp của dân tộc Việt Nam, tiếp thu có chọn lọc tinh hoa văn hóa của nhân loại.

Văn hóa trong Đảng là một cấu phần đặc biệt quan trọng trong đời sống chính trị - tư tưởng của Đảng; là yếu tố để củng cố sự đoàn kết, thống nhất, phát huy sức mạnh nội sinh của Đảng. Xây dựng văn hóa trong Đảng có vai trò quan trọng, quyết định đến công tác xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh toàn diện; hình thành phong cách lãnh đạo dân chủ, khoa học, minh bạch, hiệu quả, phù hợp với yêu cầu phát triển mới trong điều kiện Đảng ta là đảng duy nhất lãnh đạo, cầm quyền; đồng thời, giúp cán bộ, đảng viên rèn luyện, tự hoàn thiện bản thân, giữ vững phẩm chất đạo đức cách mạng; ngăn chặn hiệu quả những biểu hiện suy thoái tư tưởng chính trị, tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”. Bên cạnh đó, văn hóa trong Đảng còn là sợi dây bền chặt gắn kết Đảng với nhân dân, củng cố niềm tin của nhân dân đối với Đảng.

Hội thảo đã nhận được 84 tham luận của các bộ, ban, ngành, các địa phương, các nhà hoạch định chính sách, các nhà quản lý, nhà nghiên cứu và hoạt động thực tiễn.

Các tham luận trình bày trực tiếp và một số ý kiến trao đổi, thảo luận tại hội thảo đã tập trung phân tích, luận giải những vấn đề lý luận và thực tiễn về xây dựng văn hóa trong Đảng giai đoạn mới, đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước trong kỷ nguyên mới, kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam.

Các đại biểu đã nhấn mạnh yêu cầu thống nhất và nâng cao nhận thức về vai trò, tầm quan trọng của xây dựng văn hóa trong Đảng trong công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng, xây dựng văn hóa chính trị và xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc; làm rõ các đặc trưng của văn hóa trong Đảng (thể hiện qua tính đảng, tính kỷ luật, tính gương mẫu, tính khoa học, tính dân chủ, tính nhân văn, tính kế thừa và đổi mới), chỉ ra các hình thức biểu hiện cơ bản của văn hóa trong chính trị, nội dung cơ bản của nhiệm vụ xây dựng văn hóa trong Đảng…, xác định những vấn đề lý luận và thực tiễn mới cần được bổ sung và phát triển trong xây dựng và thực hành văn hóa trong Đảng.

Bên cạnh đó, một số đại biểu cũng chỉ ra những thành tựu quan trọng, những cách làm hay, mô hình tốt về xây dựng văn hóa trong Đảng có thể nhân rộng, cũng như chỉ ra những hạn chế, bất cập, khoảng cách giữa việc xây dựng, tuyên truyền các giá trị, chuẩn mực đạo đức trong Đảng với việc thực hành của cán bộ, đảng viên; từ đó rút ra các bài học kinh nghiệm, chỉ ra nguyên nhân của các hạn chế, yếu kém, bất cập; xác định rõ những điểm nghẽn và rào cản trong quá trình xây dựng và thực hành văn hóa trong Đảng hiện nay.

Một số đại biểu cũng đưa ra những kiến nghị, đề xuất mục tiêu, phương hướng và cách thức xây dựng văn hóa trong Đảng phù hợp với bối cảnh mới; đặc biệt là đổi mới cách thức xây dựng và thực hành văn hóa trong Đảng, văn hóa chính trị; cụ thể hóa, nâng cao hiệu quả thực hành các chuẩn mực đạo đức cách mạng trong giai đoạn mới đã được ban hành; tăng cường giáo dục tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh; xử lý hài hòa mối quan hệ giữa “xây” và “chống”; phát huy tính chủ động sáng tạo gắn với phân cấp, phân quyền; phát huy vai trò nêu gương của cán bộ, đảng viên, nhất là người đứng đầu; siết chặt kỷ cương, kỷ luật, kiểm soát quyền lực và phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong Đảng; đổi mới công tác tổ chức và cán bộ; thúc đẩy chuyển đổi số gắn với xây dựng văn hóa trong Đảng; phát huy vai trò của nhân dân trong xây dựng văn hóa trong Đảng…

GS., TS. Nguyễn Xuân Thắng, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương phát biểu khai mạc và đề dẫn hội thảo - Ảnh: tapchicongsan.org.vn

Kết luận hội thảo, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Nguyễn Trọng Nghĩa khẳng định, các ý kiến tham luận và phát biểu trao đổi tại hội thảo góp phần làm sâu sắc hơn nữa những vấn đề lý luận và thực tiễn; xác định nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm xây dựng văn hóa trong Đảng giai đoạn mới. Đồng chí Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Nguyễn Trọng Nghĩa cũng nhấn mạnh một số nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm cần thực hiện trong thời gian tới:

Thứ nhất, các cấp ủy, tổ chức đảng tiếp tục đẩy mạnh quán triệt, tuyên truyền toàn diện và sâu sắc hơn nữa đến đội ngũ cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân về các giá trị văn hóa cao đẹp của dân tộc và của Đảng; vị trí, vai trò, nội dung, nhiệm vụ, giải pháp xây dựng văn hóa trong Đảng trong giai đoạn mới. Quán triệt sâu sắc các chủ trương, quan điểm của Đảng về công tác xây dựng văn hóa trong Đảng; đẩy mạnh việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Tiếp tục đổi mới, nâng cao chất lượng công tác giáo dục, bồi dưỡng, nâng cao trình độ đảng viên về chính trị, tư tưởng, chuyên môn, nghiệp vụ, đạo đức, lối sống.

Thứ hai, tiếp tục rà soát, đẩy nhanh tiến độ và nâng cao hiệu quả công tác thể chế hóa, cụ thể hóa các nghị quyết, chỉ thị, kết luận, văn bản của Đảng liên quan đến nhiệm vụ xây dựng văn hóa trong Đảng. Thường xuyên kiểm điểm tự phê bình và phê bình, nâng cao bản lĩnh chính trị, ý thức trách nhiệm trong thực thi nhiệm vụ; xây dựng và thực hành phong cách trọng dân, gần dân, hiểu dân, học dân và có trách nhiệm với nhân dân của đảng viên.

Thực hiện nghiêm các quy định về nêu gương của cán bộ, đảng viên, nhất là cán bộ lãnh đạo, người đứng đầu các cấp trong hệ thống chính trị. Chủ động phát hiện, đấu tranh, ngăn chặn, đẩy lùi các biểu hiện suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”, hành vi tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Thứ ba, phát huy hơn nữa vai trò, trách nhiệm của các chủ thể, nhất là vai trò, trách nhiệm của cấp ủy và người đứng đầu cấp ủy các cấp trong triển khai xây dựng văn hóa trong Đảng. Thu hút sự tham gia, đóng góp hiệu quả hơn nữa của nhân dân, đội ngũ trí thức, nhà khoa học, văn nghệ sĩ trong công tác xây dựng văn hóa trong Đảng. Tăng cường kiểm tra, giám sát việc triển khai xây dựng văn hóa trong Đảng, gắn với đánh giá, xếp loại, khen thưởng, kỷ luật…

Thứ tư, đẩy mạnh tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng về giá trị văn hóa trong Đảng, về công tác xây dựng văn hóa trong Đảng. Kịp thời biểu dương những mô hình tốt, cách làm hay và phê phán những hiện tượng tiêu cực, lệch lạc trong triển khai nhiệm vụ. Tập trung tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, xuyên tạc, bôi nhọ các giá trị văn hóa tốt đẹp của Đảng, kiên quyết, kiên trì tiến công, làm thất bại âm mưu, thủ đoạn “diễn biến hòa bình” của các thế lực thù địch.

Thứ năm, tăng cường hợp tác quốc tế, mở rộng giao lưu, hợp tác văn hóa với các nước, đa dạng hóa các hình thức văn hóa đối ngoại. Gắn kết ngoại giao văn hóa với ngoại giao chính trị và kinh tế; nghiên cứu, tham khảo kinh nghiệm của các nước và các đảng chính trị trên thế giới về xây dựng văn hóa chính trị để chắt lọc, ứng dụng hiệu quả, phù hợp với thực tiễn Việt Nam.

Trên cơ sở những nhiệm vụ, giải pháp, kiến nghị của các chuyên gia, nhà khoa học và lãnh đạo các cơ quan, đơn vị, địa phương tại hội thảo, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Nguyễn Trọng Nghĩa đề nghị các cơ quan báo chí, truyền thông đẩy mạnh thông tin bằng nhiều hình thức phong phú để tiếp tục lan tỏa sâu rộng về kết quả hội thảo, gắn với các hoạt động tuyên truyền kỷ niệm 95 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (3/2/1930 - 3/2/2025) và các sự kiện trọng đại của Đảng, của đất nước ta; đồng thời, đề nghị các cơ quan, đơn vị, địa phương tổ chức nghiên cứu, cụ thể hóa nội dung xây dựng văn hóa trong Đảng gắn với xây dựng Đảng về chính trị, tư tưởng, đạo đức, tổ chức và cán bộ trong quá trình xây dựng văn kiện trình đại hội đảng bộ các cấp, tiến tới Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng./.